Strona główna
Co zanieczyszcza środowisko?
Zagrożone gatunki zwierząt
Woda - życiodajna substancja
Nieodobory wody
Lasy deszczowe
Klimat Ziemi
Ochrona przyrody
Czerwona Księga
Środowisko a zdrowie
Ciekawostki
Tapety
Linki
Przeglądaj Księgę Gości
Wpisz się do Księgi

WWF w Polsce
design by Ewa Pamrowska
 info   kontakt  mapa  strona główna  
Jesteś teraz na:   Zagrożone gatunki zwierząt

Ginący świat dzikich zwierząt

panda

Noe wprowadził do arki po parze spośród wszystkich żyjących wówczas zwierząt. Dzięki temu przetrwały potop i mogły ponownie zasiedlić Ziemię. Dzisiaj znowu stajemy przed problemem ratowania wielu gatunków, aby zachować różnorodność naszej planety.

Niszczenie środowiska naturalnego i polowania to główne przyczyny gwałtownego zmniejszania się populacji wielu gatunków zwierząt na wszystkich szerokościach geograficznych.
 zobacz statystyki

kliknij na zdjęcie, żeby zobaczyć najbardziej zagrożone gatunki zwierząt!

gepardsłońtygryskoalawydra
ryśnosorożecwilkhipopotampantera
jaguarwielorybygorylżubrinne zagrożone gatunki

Trochę historii

Ostatnie 600 milionów lat historii życia na Ziemi da się przedstawić jako niemal nieustający proces wzrostu zróżnicowania gatunkowego, przerywany z rzadko dramatycznymi wydarzeniami wielkich wymierań. Wielkie wymierania to stosunkowo krótkie okresy intensywnego ginięcia gatunków. W ciągu ostatnich 570 milionów lat, odkąd pojawiły się zwierzęta z twardym szkieletem - pozostawiające więcej dowodów o swoim istnieniu - wydarzyło się około piętnastu wielkich wymierań. Pięć z nich dotknęło aż połowę gatunków zamieszkujących wówczas naszą planetę, a dwa największe zupełnie przetrzebiły ekosystemy wodne i lądowe.

Pierwsze z owych dwóch największych wymierań nastąpiło 245 milionów lat temu i zmiotło z powierzchni Ziemi ponad 90 procent gatunków zwierząt lądowych i morskich, kończąc okres historii ewolucji, nazywany przez geologów erą paleozoiczną. Druga zagłada wydarzyła się 65 milionów lat temu, kiedy to biosfera - już nadwyrężona szybkimi zmianami klimatu i poziomu morza - została ostatecznie zdewastowana przez co najmniej dwa jednoczesne superpotężne uderzenia komet: w Amerykę Południową i Amerykę Środkową. Gwałtowność tych kolizji zakończyła erę mezozoiczną. Po zagładzie mezozoicznego świata Ziemię zasiedliła nowa fauna - ssaki.

Obecnie realizuje się podobny scenariusz: widoczne są na skalę globalną zmiany klimatu i poziomu morza, a niszczącą siłą , która oddziałuje również potężnie jak spadająca planetoida, stał się człowiek.

Dlaczego wymierają tysiące zwierząt?

Nikt nie wątpi, że działalność człowieka powodowała wymieranie gatunków zarówno w odległej, jak i niedalekiej przeszłości. jednak przez ostatnie 400 lat tempo tego procesu nienaturalnie szybko wzrosło. Zostało to spowodowane głównie gwałtownym przyrostem ludzkiej populacji, której maksimum liczebności przewiduje się na koniec XXI wieku. Jeżeli wysiłki na rzecz powstrzymania tempa przyrostu naturalnego ludzkości powiodą się, to liczba ludności osiągnie poziom 10-11 miliardów, jeśli nie - wzrośnie do 15 miliardów. Z liczb tych wynika jeden wniosek: w najbliższym stuleciu cała rzesza głodnych ludzi szukać będzie dostępu do kurczących się zasobów pokarmowych świata. Oznacza to nadejście ciężkich czasów dla rezerwatów przyrody, parków narodowych i innych środowisk chronionych - ich zasoby staną się zbyt łakomym kąskiem dla kłusowników, bezrolnych chłopów i wszystkich zgłodniałych. Utrzymanie integralności lasów i rezerwatów przyrody - największej nadziei na powstrzymanie wznoszącej się fali wymierania gatunków - może okazać się najpoważniejszym wyzwaniem XXI wieku.

Zobacz: Kategorie zagrożeń gatunków

Kto ponosi winę za ten kryzys? Przyczyn rosnącego tempa zanikania gatunków naukowcy dopatrują się w międzynarodowym handlu zwierzętami, łowieniu ryb przy użyciu takli, a także niszczeniu odpowiednich siedlisk. Poza tym w dziewiczych puszczach buduje się wciąż nowe drogi do transportu drewna i w rezultacie "ludzie mają coraz łatwiejszy dostęp do dzikich zwierząt, które w przeszłości żyły na niedostępnych terenach. Potem je zabijają i jedzą. Jeśli czynią to intensywnie, dane gatunki wymierają". Specjaliści ostrzegają, że ta sytuacja zagraża także człowiekowi.

"Wyniszczając gatunki, ingerujemy w systemy podtrzymujące nasze życie. Ziemia nie ocaleje, jeśli jej różnorodność biologiczną ograniczymy do ogrodów zoologicznych"

powiedział David Brackett, przewodniczący Komisji do spraw Przetrwania Gatunków działającej z ramienia IUCN.>>

Zobacz: Dzieje zaniku tura i Historię wyginięcia tarpana

Niszczenie środowiska naturalnego to bez wątpienia główna przyczyna wymierania gatunków. Dynamiczny przyrost ludności świata zmusza do zagospodarowania coraz to nowych terenów, które wcześniej dawały schronienie dzikim zwierzętom.

Przykładem jest los deszczowych lasów tropikalnych. Lasy tropikalne gromadzą przynajmniej połowę, a według niektórych uczonych do 90 procent wszystkich gatunków roślin i zwierząt zamieszkujących Ziemię. Wyrąb lasów i zmieniające się metody uprawy ziemi sprawiają, że dżungle Afryki Zachodniej ogałacane są ze wspaniałych drzewostanów. Wskutek wylesiania Półwyspu Indyjskiego zmienił się klimat: na pewnych obszarach zmniejszyły się opady deszczu, a inne nawiedzane są powodziami.

Zobacz: Zasady, których powinna przestrzegać ludzkość

Gdy człowiek wycina drzewa w celu przygotowania gruntu pod uprawę, wówczas rośliny, ssaki, ptaki, gady i owady wymierają. Profesor Edward Wilson z Uniwersytetu Harvarda ocenia, że rocznie ginie jeden procent lasów tropikalnych, co w końcu doprowadzi do zagłady tysięcy gatunków. Istnieje obawa, iż wiele z nich wygaśnie jeszcze przed nadaniem im nazw naukowych.

Na podstawie obliczeń dokonanych przez Stuarta Pimma z Uniwersytetu Stanu Tennessee czasopismo National Geographic podało, że:

"11 procent ptaków, czyli 1100 gatunków z ogólnej liczby 10 000 występujących na całej ziemi, znajduje się na krawędzi zagłady. Jest mało prawdopodobne, by większość spośród tych 1100 gatunków żyła długo po końcu XXI wieku".(...) " Grupa poważnych botaników stwierdziła niedawno, że co ósmej roślinie grozi wyginięcie. I dotyczy to nie tylko gatunków na wyspach bądź w lasach deszczowych albo wyłącznie ptaków czy imponujących ssaków" (..) " Zagrożone jest wszystko i wszędzie.(..)" Wymieranie gatunków na całym świecie przybrało rozmiary epidemii.

Niestety, chciwość często niweczy szczere wysiłki na rzecz zachowania bogactw natury.